genikis

Υλικό για τα φιλολογικά μαθήματα

Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας (Α Τάξη ΕΠΑ.Λ.) 

exof12

Στα Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Α΄ Λυκείου μελετώνται αντιπροσωπευτικά έργα με κριτήριο την ιστορική εξέλιξη της λογοτεχνίας μας από τον 9ο αιώνα μ.Χ. μέχρι τα μέσα της δεύτερης δεκαετίας του 20ού αιώνα. Παράλληλα, μελετώνται έργα ξένης λογοτεχνίας. Το βιβλίο επιχειρεί μια σκιαγράφηση της ιστορικής εξέλιξης της νεοελληνικής λογοτεχνίας εντοπίζοντας τη θεματική ανανέωση και τη βαθμιαία διαμόρφωση της νεοελληνικής συνείδησης, καθώς και τις μεταβολές στη γλώσσα, στους εκφραστικούς τρόπους και στη στιχουργική. Ειδικότερα, η παρουσίαση των κειμένων στηρίζεται στις παρακάτω γραμματολογικές περιόδους και «σχολές»: 

1η περίοδος (10ος αι.-1453)
2η περίοδος (1453-1669)
3η περίοδος (1669-1830)
Επτανησιακή Σχολή
Οι Φαναριώτες και η Ρομαντική Σχολή των Αθηνών (1830-1880)
Ξένη Λογοτεχνία (παρένθετη ενότητα)
Η Νέα Αθηναϊκή Σχολή (1880-1920 Ποίηση-Δημοτικισμός) 


Στόχοι
Με τη διδασκαλία των κειμένων στο μάθημα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Α' Λυκείου επιδιώκεται η καλλιέργεια της ικανότητας των μαθητών: 

  • να διαβάζουν με προσοχή και ευαισθησία το κείμενο,
  • να εντοπίζουν τα κύρια κειμενικά και εξωκειμενικά στοιχεία και να προχωρούν σε πολυεπίπεδη ανάλυση όσον αφορά τη μορφή και δομή του κειμένου,
  • να επισημαίνουν το ιστορικοκοινωνικό πλαίσιο του εκάστοτε κειμένου και τα θέματα που αυτό αναδεικνύει,
  • να σχολιάζουν και να επεξεργάζονται τις πολλαπλές απόψεις και γνώμες οι οποίες διατυπώνονται σε ένα κείμενο,
  • να ευαισθητοποιούνται στους εκάστοτε προβληματισμούς οι οποίοι εγείρονται από τα κείμενα του βιβλίου.

Δείτε περισσότερο υλικό για το μάθημα εδώ.

 Έκφραση-Έκθεση

ekfrasiΤο βιβλίο της Έκφρασης Έκθεσης για τη Β΄ Λυκείου χωρίζεται σε τέσσερις (4) ενότητες, οι οποίες περιλαμβάνουν τα παρακάτω βασικά θέματα: 

1η ενότητα: Η είδηση 

Συγκεκριμένα, η ενότητα αυτή του βιβλίου πραγματεύεται την οργάνωση και την παρουσίαση μίας είδησης. Προβάλλεται η διαφορά παρουσίασης ενός γεγονότος και ενός σχολίου στην είδηση ή και τη διαπλοκή των δύο. Επιπλέον, παρουσιάζεται ο τρόπος προβολής και διαφοροποίησης μίας είδησης ανάλογα με το σχόλιο που περιέχει. Στο δεύτερο μέρος της ενότητας, προβάλλεται ο τρόπος οργάνωσης μίας είδησης και, αναλυτικότερα, ο τίτλος της και τα συντακτικά της στοιχεία. 

2η ενότητα: Βιογραφικά είδη 

Ως προς τα βιογραφικά είδη, παρουσιάζονται τα βασικά χαρακτηριστικά και παραδείγματα των συγκεκριμένων κατηγοριών ?βιογραφία, βιογραφικό σημείωμα, αυτοβιογραφία, απομνημονεύματα, ημερολόγιο και συστατική επιστολή-, η δομή τους και το λεξιλόγιο που χρησιμοποιείται σε κάθε μία από αυτές. 

3η ενότητα: Παρουσίαση - Κριτική 

Στην τρίτη ενότητα διδάσκεται το ύφος, το λεξιλόγιο και ο τρόπος παρουσίασης και κριτικής ενός βιβλίου, μίας θεατρικής παράστασης και άλλων μορφών τέχνης. 

4η ενότητα: Σημειώσεις ? Περίληψη 

Στην ενότητα των σημειώσεων εξετάζεται ο τρόπος με τον οποίο ο μαθητής πρέπει να κρατά σημειώσεις από γραπτό λόγο, κατά παράγραφο ή και σε ευρύτερες νοηματικές ενότητες, και από προφορικό λόγο. Ως προς την περίληψη, και πάλι ο διαχωρισμός αφορά το γραπτό και τον προφορικό λόγο, ενώ προβάλλονται τα βήματα που πρέπει να ακολουθούνται και ο τρόπος με τον οποίο πρέπει να παρουσιάζεται η περίληψη.Παράλληλα, σε κάθε ενότητα παρουσιάζονται αντίστοιχα θέματα προς συζήτηση και έκφραση των μαθητών. Τέλος, σε όλο το βιβλίο εξετάζονται οι τρόποι οργάνωσης του λόγου και παρουσιάζονται δείγματα για την οργάνωση μίας παραγράφου ή ενός κειμένου μέσω παραδειγμάτων, σύγκρισης και αντίθεσης, ορισμού και διαίρεσης μίας έννοιας. 

Στόχοι
Επιδιώκεται οι μαθητές: 

  • Να κατακτήσουν το βασικό όργανο επικοινωνίας της γλωσσικής τους κοινότητας, ώστε να αναπτυχθούν διανοητικά, συναισθηματικά και κοινωνικά, αποκτώντας τις απαραίτητες για την ηλικία τους γνώσεις της λειτουργίας του γλωσσικού συστήματος και χρησιμοποιώντας με επάρκεια και συνείδηση το λόγο (προφορικό και γραπτό) στις διάφορες επικοινωνιακές περιστάσεις.
  • Να συνειδητοποιήσουν τη σημασία του λόγου για τη συμμετοχή στην κοινωνική ζωή, ώστε να μετέχουν στα κοινά είτε ως πομποί είτε ως δέκτες του λόγου με κριτική και υπεύθυνη στάση.
  • Να εκτιμήσουν τη σημασία της γλώσσας ως βασικού φορέα της έκφρασης και του πολιτισμού κάθε λαού.
  • Να επισημάνουν τις δομές και τις ιδιαιτερότητες της εθνικής τους γλώσσας συνειδητοποιώντας την πολιτισμική τους παράδοση.
  • Να μάθουν να εκτιμούν και να σέβονται τη γλώσσα κάθε λαού ως βασικό στοιχείο του πολιτισμού του, προετοιμαζόμενοι να ζήσουν ως πολίτες σε μια πολυπολιτισμική Ευρώπη.

Δείτε περισσότερο υλικό για το μάθημα εδώ.

  Έκφραση-Έκθεση

ekthesiΤο βιβλίο της Έκφρασης Έκθεσης για τη Γ΄ Λυκείου χωρίζεται σε τρία (3) κεφάλαια, τα οποία περιλαμβάνουν τα παρακάτω βασικά θέματα: 

1ο κεφάλαιο: Η πειθώ 

Πιο συγκεκριμένα, το πρώτο κεφάλαιο αναλύεται σε δύο υποκεφάλαια: τους τρόπους και τις μορφές πειθούς. Ως προς τους τρόπους πειθούς, οι μαθητές εισάγονται στην επίκληση στη λογική, στο συναίσθημα και στο ήθος του πομπού και μελετούν το ανάλογο λεξιλόγιο. Από την άλλη μεριά, σχετικά με τις μορφές της πειθούς, δίνεται η δυνατότητα στους μαθητές να μελετήσουν την πειθώ στη διαφήμιση, στο δικανικό λόγο, στον πολιτικό αλλά και τον επιστημονικό λόγο. Τέλος, προβάλλονται θέματα για συζήτηση και έκφραση σχετικά με την επιστήμη κσι το ρόλο της στην κοινωνία. 

2ο κεφάλαιο: Το δοκίμιο - Το άρθρο ? Η επιφυλλίδα 

Στο δεύτερο κεφάλαιο εξετάζονται το δοκίμιο, το άρθρο και η επιφυλλίδα. Σχετικά με το δοκίμιο, οι μαθητές ασχολούνται με το ρόλο της πειθούς σε αυτό, τη γλώσσα που χρησιμοποιείται στο δοκίμιο, την οργάνωσή του και την ιστορία του. Στη συνέχεια, συγκρίνονται το άρθρο και η επιφυλλίδα με το δοκίμιο. 

3ο κεφάλαιο: Δίκαιος λόγος και άδικος λόγος 

Το τρίτο κεφάλαιο πραγματεύεται το δίκαιο και τον άδικο λόγο. Ο τρόπος με τον οποίο πραγματοποιείται αυτή η παρουσίαση είναι μέσω ποικίλων κειμένων (άρθρων, συνεντεύξεων, αποσπασμάτων από τραγωδίες και κωμωδίες κτλ.) όπου υποστηρίζονται αντίθετες θέσεις αναφορικά με το δίκαιο και το άδικο. 

Το παράρτημα περιλαμβάνει δύο (2) ενότητες: 

1η ενότητα παραρτήματος: Διαβάζω και γράφω 

2η ενότητα παραρτήματος: Ερευνητική εργασία 

Στην πρώτη ενότητα του παραρτήματος προβάλλονται παραδείγματα κειμένων ώστε οι μαθητές να συνειδητοποιήσουν τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να διαβάζουν με σκοπό να κατανοούν και να αναλύουν ένα κείμενο και τη διαδικασία που πρέπει να ακολουθούν ώστε να οργανώσουν σωστά ένα γραπτό τους κείμενο. Στη δεύτερη ενότητα, παρουσιάζονται τα στάδια μίας ερευνητικής εργασίας, από την επιλογή του θέματος ως τη συγγραφή και παράλληλα δίνονται παραδείγματα κάποιων ερευνητικών εργασιών. 

Στόχοι
Επιδιώκεται οι μαθητές: 

  • Να κατακτήσουν το βασικό όργανο επικοινωνίας της γλωσσικής τους κοινότητας, ώστε να αναπτυχθούν διανοητικά, συναισθηματικά και κοινωνικά, αποκτώντας τις απαραίτητες για την ηλικία τους γνώσεις της λειτουργίας του γλωσσικού συστήματος και χρησιμοποιώντας με επάρκεια και συνείδηση το λόγο (προφορικό και γραπτό) στις διάφορες επικοινωνιακές περιστάσεις.
  • Να συνειδητοποιήσουν τη σημασία του λόγου για τη συμμετοχή στην κοινωνική ζωή, ώστε να μετέχουν στα κοινά είτε ως πομποί είτε ως δέκτες του λόγου με κριτική και υπεύθυνη στάση.
  • Να εκτιμήσουν τη σημασία της γλώσσας ως βασικού φορέα της έκφρασης και του πολιτισμού κάθε λαού.
  • Να επισημάνουν τις δομές και τις ιδιαιτερότητες της εθνικής τους γλώσσας συνειδητοποιώντας την πολιτισμική τους παράδοση.
  • Να μάθουν να εκτιμούν και να σέβονται τη γλώσσα κάθε λαού ως βασικό στοιχείο του πολιτισμού του, προετοιμαζόμενοι να ζήσουν ως πολίτες σε μια πολυπολιτισμική Ευρώπη.
Δείτε περισσότερο υλικό για το μάθημα εδώ.

Υποστηρικτικό υλικό για τα φιλολογικά μαθήματα της Α΄ΕΠΑΛ.

Σημειώσεις της κ. Σταυρογιαννοπούλου για το μάθημα Ιστορία της Β' Λυκείου. Δείτε εδώ.

fbtwturs

safeInternet